The narration of Ka'b bin Malik

Abdullah bin Ka'b bin Malik anlatıyor: Ka'b'ın oğulları arasında, kör olduğunda Ka'b'ın rehberi olan kişi: Ka'b bin Malik'in, Tebük'ün (Gazvesi) katılmadığı Tebük hikayesini anlattığını duydum. Ka'b şöyle dedi: "Ben, Tebük Gazvesi dışında savaştığı hiçbir Gazve'de Rasûlullah'ın (ﷺ) arkasında kalmadım ve Bedir Gazvesi'ne katılmadım, fakat Allah, ona katılmayan hiç kimseye nasihat etmedi; çünkü aslında Allah'ın Resulü (ﷺ), Allah onları (yani Müslümanları) düşmanlarıyla herhangi bir randevu olmadan buluşturuncaya kadar Kureyş kervanını aramak için çıkmıştı. Allah Resulü'ne (s.a.v.) İslam için söz verdiğimizde, Akabe gecesinde Bedir savaşı halk arasında ondan daha popüler olmasına rağmen (yani Akabe biatı) bunu Bedir savaşıyla değiştirmezdim. Aldığım haberlere gelince (bu Tebük savaşında), o Gazve'de Peygamber (s.a.v)'in arkasında kaldığım zamandan daha güçlü ve zengin olmamıştım, Allah'a yemin ederim ki, hiçbir zaman iki dişi devem olmadı. Allah Resulü (s.a.v.) ne zaman bir gazve yapmak istese, niyetini farklı gazvelere atıfta bulunarak gizlerdi; ta ki Resulullah (s.a.v.)'in şiddetli sıcakta, uzun bir yolculukta, çölde ve çok sayıda düşmanla savaştığı gazve zamanına kadar. Gazve, onlara, Resûlullah (s.a.v.)'in yanında, bir kitapta, yani bir defterde yer almayan çok sayıda Müslümanın bulunduğunu açıkça bildirdi." Ka'b şöyle devam etti: "Gayrimenkul'de olmayı düşünen bir kimse, Allah'ın vahiy yoluyla bildirmediği sürece meselenin gizli kalacağını zanneder. Bunun üzerine Allah'ın Resulü (ﷺ), meyveler olgunlaştığında ve gölgeler güzel göründüğü bir dönemde Gazve'yle savaştı. Allah'ın Resulü (ﷺ) ve ashabı savaşa hazırlandılar, ben de onlarla birlikte hazırlanmak için yola çıktım ama hiçbir şey yapmadan geri döndüm. Kendi kendime 'Bunu yapabilirim' diyordum. Ben de insanlar hazır oluncaya, Rasûlullah (s.a.v.) ve onunla birlikte Müslümanlar yola çıkıncaya kadar ara sıra erteledim ve ben yola çıkmak için hiçbir şey hazırlamamıştım. Ben de ondan bir veya iki gün sonra kendimi hazırlayacağım ve sonra onlara katılacağım dedim.' Onların yola çıkışının ertesi sabahı hazırlanmak için dışarı çıktım ama hiçbir şey yapmadan geri döndüm. Ertesi sabah yine hazırlanmak için dışarı çıktım ama hiçbir şey yapmadan geri döndüm. Onlar aceleyle uzaklaşıncaya ve savaş (benim tarafımdan) kaçırılıncaya kadar benim durumum da böyleydi. O zaman bile onları devralmak için yola çıkmayı düşünüyordum. Keşke öyle yapsaydım! Ama şansıma yakışmadı. İşte Allah Resulü'nün vefatından sonra, ne zaman dışarı çıkıp insanların (yani geri kalanların) arasında dolaşsam, etrafımda münafıklıkla suçlanan veya Allah'ın affettiği o zayıf adamlardan başkasını göremediğim için üzülüyordum. Allah Resulü (s.a.v.) Tebük'e varıncaya kadar beni hatırlamadı. Tebük'te halkın arasında otururken şöyle dedi: 'Ka'b ne yaptı?' Banu Seleme'den bir adam şöyle dedi: 'Ey Allah'ın Resulü! İki Burdası (yani elbiseleri) ve kendi böğrüne gururla bakması onu durdurdu.' Bunun üzerine Muaz bin Cebel şöyle dedi: 'Ne kötü söz söyledin! Vallahi! Ey Allah'ın Elçisi! Onun hakkında iyilikten başka bir şey bilmiyoruz.' Allah Resulü (ﷺ) sustu." Ka'b bin Malik şöyle devam etti: "Onun (yani Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.)) Medine'ye dönmek üzere olduğunu duyduğumda endişeye kapıldım ve boş bahaneler düşünmeye başladım ve kendi kendime şöyle dedim: 'Yarın onun öfkesini nasıl önleyebilirim?' Ben de bu konuda ailemin bilge üyesinin tavsiyesine uydum. Allah Resulü'nün, bütün kötü ve uydurma bahaneleri aklımdan çıkardığı söylendiğinde, yalan beyanda bulunarak bu sorundan asla kurtulamayacağımı çok iyi biliyordum. Daha sonra kesin bir şekilde gerçeği söylemeye karar verdim. Bunun üzerine Rasûlullah (s.a.v.) sabahleyin gelir ve yolculuktan döndüğünde önce mescidi ziyaret eder, orada iki rekât namaz kılar, sonra da halkın huzuruna otururdu. Bütün bunları yaptıktan sonra (bu sefer), (Tebük) savaşına katılmayanlar gelip onun huzurunda (yalancı) mazeretler sunmaya ve yeminler etmeye başladılar. Seksenden fazla adam vardı; Resûlullah (s.a.v.) onların dile getirdikleri mazeretleri kabul etti, biat ettiler, onlar için Allah'tan bağışlanma diledi ve kalplerindeki sırların hükmünü Allah'a bıraktı. Sonra yanına geldim, selam verdiğimde kızgın bir insan gülümsemesiyle gülümsedi ve ardından 'Hadi' dedi. Ben de onun önüne oturuncaya kadar yürüyerek geldim. Bana 'Seni aramıza katılmaktan alıkoyan ne?' dedi. Seni taşımak için bir hayvan satın almamış mıydın?' Ben de şöyle cevap verdim: "Evet, ey Allah'ın Resulü! Ama Allah'a yemin ederim ki, eğer senden başka dünya ehlinden birinin huzurunda otursaydım, onun gazabını bir mazeretle savuştururdum. Vallahi bana güzel ve güzel konuşma gücü verildi, ama Allah'a yemin ederim ki, bugün sana iyilik için yalan söylersem, yakın gelecekte Allah seni bana kızdırır, ama eğer sana doğruyu söylersem, sen de öfkelenirsin. Allah'tan mağfiret dilerim. Allah'a yemin ederim ki benim için hiçbir mazeret yoktu. Allah'a yemin ederim ki, hiçbir zaman senin arkanda kaldığım kadar güçlü ve zengin olmamıştım.' Bunun üzerine Rasûlullah (s.a.v.) şöyle buyurdu: 'Bu adam kesinlikle doğru söylemiş. O halde Allah, işinize karar verinceye kadar kalkın.' Ayağa kalktım ve Banu Seleme'den birçok adam beni takip etti ve bana şöyle dedi: 'Vallahi bundan önce senin herhangi bir günah işlediğine şahit olmadık. Muhakkak ki sen, Resulullah'a (s.a.v.) katılmayan diğerlerinin yaptığı gibi mazeret sunmakta başarısız oldun. Allah Resulü'nün (ﷺ) Allah'tan seni bağışlaması için dua etmesi sana yeterdi.' Allah'a yemin ederim ki, beni o kadar suçlamaya devam ettiler ki, (Peygamber'e) dönüp kendimi yalan söylemekle suçlamak istedim ama onlara, 'Benimle aynı kaderi paylaşan başkası var mı?' dedim. 'Evet, senin söylediğinin aynısını söyleyen iki kişi daha var ve sana verilen emir her ikisine de verildi' dediler. 'Onlar kim?' dedim. Onlar şöyle cevap verdiler: Murara bin Ar-Rabi Al-Amri ve Hilal bin Umaiya Al-Waqifi.' Bununla bana Bedir Gazvesi'ne katılmış ve kendilerinde benim için örnek bulunan iki salih adamdan bahsettiler. Bu yüzden bana onlardan bahsettiklerinde fikrimi değiştirmedim. Allah Resulü (ﷺ), o Gazve'de geride kalanlar arasından adı geçen üç kişiyle, tüm Müslümanların bizimle konuşmasını yasakladı. Böylece insanlardan uzak durduk ve onların da bize karşı tavırları değişti, öyle ki yaşadığım topraklar bana sanki bilmiyormuşum gibi tuhaf gelmeye başladı. Elli gece bu halde kaldık. İki arkadaşıma gelince, onlar evlerinde kaldılar ve ağlamaya devam ettiler, ama ben onların en küçüğü ve en dayanıklısıydım, bu yüzden dışarı çıkıp Müslümanlarla birlikte namaz kılardım ve pazarlarda dolaşırdım ama kimse benimle konuşmazdı ve ben Allah'ın Resulü'nün (ﷺ) yanına gelir ve o namazdan sonra mecliste otururken onu selamlardım ve acaba Peygamber (s.a.v.) benim selamıma karşılık dudaklarını mı oynattı, yoksa dudaklarını mı oynattı? hayır. Sonra namazımı onun yanında kılar ve ona gizlice bakardım. Ben namazla meşgul olduğumda yüzünü bana çevirirdi, yüzümü ona çevirdiğimde ise yüzünü benden çevirirdi. Halkın bu sert tavrı uzun süre devam edince, kuzenim ve en sevdiğim kişi olan Ebu Katade'nin bahçesinin duvarına tırmanıncaya kadar yürüdüm ve kendisine selam verdim. Vallahi selamıma karşılık vermedi. Ben: 'Ey Ebu Katade! Allah adına sana yalvarıyorum! Allah'ı ve Resulünü sevdiğimi biliyor musun?' Sessiz kaldı. Allah adına yalvararak tekrar sordum ama sustu. Sonra tekrar Allah'ın adıyla sordum. "Bunu Allah ve Resulü daha iyi bilir" dedi. Bunun üzerine gözlerim yaşlarla aktı ve geri dönüp duvarın üzerinden atladım." Ka'b ekledi: "Medine'nin çarşısında dolaşırken, aniden Şam Nebatilerinden bir Nebati'nin (yani Hristiyan bir çiftçinin) Medine'ye tahıllarını satmaya geldiğini ve 'Beni Ka'b bin Malik'e kim götürecek?' dediğini gördüm. İnsanlar onu işaret etmeye başladılar, ta ki o bana gelip Gassan hükümdarından bir mektup verdi. İçinde şu yazılıydı: "Devam edin ki, arkadaşınızın (yani Peygamber Efendimiz (sav)'in) size çok sert davrandığı bana bildirildi. Zaten Allah, kendinizi aşağılık hissettiğiniz ve hakkınız kaybedilen bir yerde yaşamanıza izin vermez. O halde bize katılın, biz de sizi teselli edelim." Okuyunca kendi kendime 'Bu da bir nevi imtihan' dedim. ' Sonra mektubu ocağa götürdüm ve orada yakarak ateş yaktım. Elli gecenin kırkı geçtiğinde, işte! Bana Resûlullah'ın (ﷺ) elçisi geldi ve şöyle dedi: 'Resulullah (ﷺ) sana hanımından uzak durmanı emrediyor. Ben de 'Onu boşasam mı; yoksa! ne yapmalıyım?' 'Hayır, sadece ondan uzak dur ve onunla birlikte yaşama' dedi. Peygamber (s.a.v.) aynı mesajı iki arkadaşıma da gönderdi. Daha sonra eşime dedim. "Anne babanın yanına git ve Allah bu konuda hükmünü verinceye kadar onlarla birlikte kal." Ka'b ekledi: "Hilal bin Umeyye'nin karısı Rasûlullah'a gelerek şöyle dedi: 'Ey Allah'ın Resulü! Hilal bin Umaiya, kendisine bakacak hizmetçisi olmayan çaresiz bir yaşlı adamdır. Ona hizmet etmemden hoşlanmıyor musun? 'Hayır (ona hizmet edebilirsin) ama sana yaklaşmasın' dedi. 'Vallahi onun hiçbir şeye arzusu yoktur' dedi. Vallahi, davası başlayıncaya kadar, bu güne kadar ağlamaktan hiç vazgeçmedi.' (devam...) (devam ediyor... 1): -5.702:... ... Bunun üzerine ailemden bazıları bana şöyle dediler: 'Hilal bin Ümeyye'nin karısının kendisine hizmet etmesine izin verdiği gibi, siz de Allah Resulü'nden (ﷺ) hanımınızın (size hizmet etmesine) izin vermesini ister misiniz?' Ben de şöyle dedim: 'Vallahi, onun için Resulullah'tan (ﷺ) izin istemeyeceğim, çünkü ben genç bir adamken, ona (bana hizmet etmesine) izin vermesini istesem Allah Resulü'nün (ﷺ) ne diyeceğini bilmiyorum.' Daha sonra Resûlullah (s.a.v.)'in insanların bizimle konuşmasını yasaklamasından itibaren elli gecelik süre tamamlanıncaya kadar on gece daha bu halde kaldım. 50. sabah, evlerimizden birinin damında sabah namazını kıldığım sırada, Allah'ın (Kur'an'da) tarif ettiği vaziyette otururken, yani nefsim bana daralmış ve bütün genişliğine rağmen yeryüzü bile bana dar gelmişti, orada Sala dağına çıkan birinin en yüksek sesiyle: "Ey Ka'b bin Malik! (Müjdeler alarak) sevinin.' Bir ferahlığın geldiğini anlayarak Allah'ın huzurunda secdeye kapandım. Allah Resulü (s.a.v.) sabah namazını kılarken Allah'ın tövbemizi kabul ettiğini bildirmişti. Daha sonra vatandaşlar bizi tebrik etmek için dışarı çıktı. Bir takım müjdeciler iki arkadaşımın yanına çıktılar ve bir atlı aceleyle yanıma geldi ve Banu Eslem'den bir adam koşarak geldi ve dağa çıktı ve sesi attan daha hızlıydı. Sesini işittiğim adam bana gelip müjdeyi verince, elbiselerimi çıkardım ve ona giydirdim. Vallahi o gün onlardan başka elbisem yoktu. Sonra iki elbise ödünç alıp onları giydim ve Allah'ın Elçisi'nin yanına gittim. İnsanlar beni gruplar halinde karşılamaya başladılar, Allah'ın tövbemi kabul etmesinden dolayı beni tebrik ettiler ve şöyle dediler: "Allah'ın tövbenizi kabul etmesinden dolayı sizi tebrik ederiz." Ka'b ayrıca şöyle dedi: "Mescide girdiğimde. Allah Resulü'nü (ﷺ) etrafındaki insanlarla birlikte otururken gördüm. Talha bin Ubeydullah hızla yanıma geldi, benimle el sıkıştı ve beni tebrik etti. Allah'a yemin ederim ki, onun (yani Talha'nın) dışında hiçbir muhacir (muhacir) benim için kalkmadı ve bunu Talha için asla unutmayacağım." Ka'b ekledi: "Resulullah (a.s)'a selam verdiğimde yüzü sevinçten parlayarak şöyle dedi: "Annen seni doğurduğundan beri geçirdiğin en güzel güne sevin." Ka'b şöyle devam etti: "Peygamber Efendimiz'e (ﷺ) dedim ki: 'Bu bağışlama senden mi, yoksa Allah'tan mı?' 'Hayır, Allah'tandır' dedi. Resûlullah (s.a.v.) sevindiği zaman yüzü bir ay parçası gibi parlıyordu ve hepimiz onun bu özelliğini biliyorduk. Karşısına oturduğumda şöyle dedim: 'Ey Allah'ın Resulü! Tövbemin kabul edilmesinden dolayı bütün malımı Allah ve Resulü uğruna sadaka olarak vereceğim. Allah'ın Elçisi, 'Mallarınızın bir kısmını kendinize saklayın, çünkü bu sizin için daha hayırlıdır' dedi. 'O halde Hayber'den payıma düşeni yanımda tutacağım' dedim ve ekledim: 'Ya Resulallah! Allah beni doğru söylediğim için kurtardı; bu yüzden yaşadığım sürece gerçeği değil gerçeği söylemek tövbemin bir parçası. Vallahi, Allah'ın hakkı tebliğ etmede yardım ettiği Müslümanlar arasında benden daha fazla kimseyi tanımıyorum. Bugüne kadar bu gerçeği Resûlullah (s.a.v.)'e anlattığımdan beri, asla yalan söyleme niyetinde olmadım. Umarım Allah beni de hayatımın geri kalan kısmında (yalan söylemekten) kurtarır. Bunun üzerine Allah, Elçisi'ne şu ayeti indirdi: "Şüphesiz Allah, Peygamberi, muhacirleri (yani O'nun sözüne göre) affetti ve doğrularla (sözde ve amelde) beraber olun." (9/117-119) Vallahi, Allah, beni İslam'a yöneltmesi dışında, Allah'ın Elçisi'ne yalan söylemememden daha büyük bir nimeti bana hiçbir zaman bahşetmedi. Çünkü Allah, yalan söyleyenleri, başkalarına verdiği en kötü sıfatla nitelendirmiştir: "Onlar (yani münafıklar), yanlarına döndüğünüzde size Allah adına yemin edeceklerdir." (9/95-96) Ka'b ekledi: "Biz, üç kişi, onlardan tamamen farklı görüşteydik. Allah'ın Elçisi, onlar kendisine yemin ettiklerinde kabul ettiği mazeretleri kabul etti ve Allah'tan onları affetmesini istedi, fakat Allah'ın Resulü (ﷺ), Allah bu konuda hükmünü verinceye kadar davamızı beklemede bıraktı. Allah şöyle buyurmuştur: - Ve geride kalan üç kişi için de (verdi). (9.118) Allah'ın (bu ayette) söylediği şey, bizim Gazve'ye katılmadığımızı göstermez, fakat Peygamber (s.a.v.)'in, kendisinden önce yemin etmiş ve onların mazeretlerini kabul ederek onları mazur görenlerin durumunun aksine, Peygamberimiz (s.a.v.)'in bizim durumumuz hakkında karar vermesini ertelemesine işaret etmektedir.

Sunnah.com (Military Expeditions led by the Prophet (pbuh) (Al-Maghaazi))